“Kunst kan ziekte niet genezen, maar wel helend werken.”

Met die boodschap aanvaardde Prof. dr. Tineke A. Abma op 12 juni haar bijzondere leerstoel Kunst & Zorg aan de Erasmus Universiteit Rotterdam. In haar oratie The Art of Healing betoogde zij dat kunst een belangrijke bijdrage kan leveren aan de humanisering van de zorg en de verschuiving van ziekte en behandeling naar gezondheid en welzijn.

“Kunst werkt als een spiegel en kan helpen problemen in de gezondheidszorg te herdefiniëren”, vertelt Tineke. “Artsen hebben vragenlijsten om de pijn uit te vragen, maar die raken niet echt aan de pijn. Kunstenaars zien de mens in plaats van de patiënt.”

Onderzoek laat zien dat kunstbeoefening en kunstbeleving stress kunnen verminderen, het welzijn kunnen vergroten en gevoelens van verbondenheid kunnen versterken. Via zang, muziek, dans, theater, poëzie en beeldende kunst kunnen mensen betekenis geven aan wat zij meemaken, emoties uiten en nieuwe perspectieven ontdekken.

Een bijzonder moment tijdens de oratie was het verruilen van de toga voor een mantel van ontwerper Duran Lantink en Bea Otto van Theaterwerkplaats LeBelle, afkomstig uit de collectie van Museum van de Geest en momenteel te zien in de tentoonstelling OUTSIDE IN – INSIDE OUT in de Erasmus Art Gallery. Een krachtig symbool van de verbinding tussen kunst en zorg.

Met haar rede gaf Tineke een duidelijke boodschap mee: kunst is geen luxe, maar een waardevolle kracht binnen mensgerichte zorg, waarin ruimte is voor verbeelding, zingeving en de mens achter de patiënt.

Beeld: Bastiaan van Musscher